O‘ZBEK PAREMIOLOGIYASIDA TOPONIM KOMPONENTINING FUNKSIONAL-SEMANTIK XUSUSIYATLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: paremiologiya, paremiologik birlik, toponim, komponent, funksional-semantika, frazeologizm, maqol, matal, lingvomadaniyat, konnotatsiya, makon konsepti, milliy-madaniy mazmun.Abstract
Annotatsiya. Mazkur maqolada o‘zbek paremiologik birliklari tarkibida qo‘llanadigan toponim komponentlarning funksional-semantik xususiyatlari tahlil qilinadi. Paremiologik birliklar xalqning ko‘p asrlik hayotiy tajribasi, milliy tafakkuri, tarixiy xotirasi, ijtimoiy qarashlari va madaniy qadriyatlarini ixcham hamda obrazli tarzda ifodalovchi til birliklari hisoblanadi. Ularning tarkibidagi toponimlar esa oddiy geografik nomlash vazifasidan tashqari, nominativ, lokativ, semantik, ramziy, baholovchi, obrazli va lingvomadaniy funksiyalarni bajarishi mumkin. Maqolada toponimlarning paremiologik birliklar semantikasini shakllantirishdagi roli, toponim komponentning ikkilamchi ma’no hosil qilishi, geografik nomlarning xalqning tarixiy-madaniy tajribasi bilan aloqasi hamda makon konseptini ifodalashdagi o‘rni yoritiladi. Shuningdek, toponim komponentlarning funksional-semantik tasnifi taklif etiladi.
References
1. Abdullaev A. O‘zbek tilining frazeologik birliklari va ularning semantik xususiyatlari. – Toshkent.
2. Begmatov E. O‘zbek onomastikasi. – Toshkent.
3. Hojiyev A. Tilshunoslik terminlarining izohli lug‘ati. – Toshkent.
4. Rahmatullaev Sh. O‘zbek tilining frazeologik lug‘ati. – Toshkent: Qomuslar bosh tahririyati.
5. O‘zbek xalq maqollari. – Toshkent.
6. Маслова В. А. Лингвокультурология. – Москва.
7. Телия В. Н. Русская фразеология: семантический, прагматический и лингвокультурологический аспекты. – Москва.
8. Жуков В. П. Русская фразеология. – Москва.
9. Кунин А. В. Курс фразеологии современного английского языка. – Москва.
10. Потебня А. А. Мысль и язык. – Москва.