KORXONALARDA RAQAMLI TAYYORGARLIK TUSHUNCHASI VA UNI BAHOLASH METODLARI
Keywords:
Kalit so'zlar: raqamli tayyorgarlik, digital maturity, raqamli transformatsiya, baholash modeli, raqamli iqtisodiyot, korxona raqobatbardoshligi, yetuklik indeksi.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada korxonalarning raqamli tayyorgarligi (Digital Maturity) tushunchasining nazariy-uslubiy asoslari, uning tarkibiy o'lchamlari hamda xalqaro amaliyotda qo'llaniladigan asosiy baholash modellari tahlil qilingan. Tadqiqot davomida MIT Sloan, Deloitte, Gartner va Industry 4.0 readiness kabi model va indekslar qiyosiy tahlil qilinib, ular asosida yettita o'lchamdan (strategiya, texnologiya, ma'lumotlar, jarayonlar, madaniyat, xodimlar, mijozlar bilan ishlash) iborat integratsiyalashgan baholash metodologiyasi taklif etilgan. Ishlab chiqarish, bank-moliya, savdo va boshqa tarmoqlardagi 124 ta korxona ishtirokida o'tkazilgan so'rov natijalari asosida O'zbekiston korxonalarining raqamli tayyorgarlik darajasi baholangan va amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
References
1. Westerman G., Bonnet D., McAfee A. Leading Digital: Turning Technology into Business Transformation. — Boston: Harvard Business Review Press, 2014. — 256 p.
2. Kane G. C., Palmer D., Phillips A. N., Kiron D., Buckley N. Strategy, not Technology, Drives Digital Transformation // MIT Sloan Management Review and Deloitte University Press, 2015.
3. Berghaus S., Back A. Stages in Digital Business Transformation: Results of an Empirical Maturity Study // MCIS 2016 Proceedings, 2016.
4. Schumacher A., Erol S., Sihn W. A Maturity Model for Assessing Industry 4.0 Readiness and Maturity of Manufacturing Enterprises // Procedia CIRP, 2016. — Vol. 52. — P. 161–166.
5. Gartner. Digital Business Maturity Model. — Stamford: Gartner Inc., 2021.
6. PwC. Digital IQ Survey: Digital Maturity Benchmarking. — New York: PwC, 2022.
7. Mirziyoyev.Sh.M. O'zbekiston Respublikasini 2022–2026-yillarda rivojlantirish bo'yicha Harakatlar strategiyasi. — Toshkent, 2022.
8. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining “Raqamli O'zbekiston – 2030” strategiyasini tasdiqlash to’g’risida"gi PF-6079-son Farmoni, 2020-yil 5-oktabr.
9. Каримов Б.Р. Цифровая трансформация предприятий: методы оценки зрелости // Экономика и инновационные технологии, 2023. — №2. — С. 45–56.
10.Ahmedov.Sh.T- Rаqamli iqtisodiyot sharoitida korxonalarning innovatsion faoliyatini boshqarish. — Toshkent, Iqtisodiyot, 2022. — 184 b.
11. European Commission. Digital Economy and Society Index (DESI) Methodological Note. — Brussels, 2023.
12. World Economic Forum. Digital Transformation Initiative: Maturity Assessment Framework. — Geneva, 2022.
13. Ismailova N.А. Korxonalar raqamli salohiyatini baholashning nazariy-uslubiy asoslari // TDIU ilmiy axborotnomasi, 2023. — №4. — B. 112–121.
14. Deloitte Insights. Digital Maturity Model: Achieving Digital Maturity to Drive Growth. — London: Deloitte, 2018.
15. Rakhimova D.A. Raqamli iqtisodiyot va korxonalarning raqobatbardoshligi. — Toshkent: Fan va texnologiya, 2021. — 210 b.
