BAZALT TOLASI ASOSIDAGI KOMPOZITSION MATERIALLARDAN UCHUVCHISIZ UCHISH APPARATLARI PLANER DETALLARINI TAYYORLASH TEXNOLOGIYASINI TAKOMILLASHTIRISH

Authors

  • M.Sh. Murtozayeva Author
  • N.A. Abdujabarov Author
  • Sh.N. Ahmedov Author

Keywords:

Kalit so'zlar: uchuvchisiz uchish apparati, UUA, planer, fyuzelyaj, kompozitsion material, bazalt tolasi, bazaltoplastik, shisha tolasi, uglerod tolasi, epoksid smola, gibrid kompozit, vakuumli shakllantirish, pultruziya, aviatsiya konstruksiyasi.

Abstract

Annotatsiya. Ushbu maqolada uchuvchisiz uchish apparatlari planeri detallarini bazalt tolasi asosidagi kompozitsion materiallardan tayyorlash texnologiyasini takomillashtirish masalalari ko'rib chiqilgan. Bazalt tolalarining fizik-mexanik, kimyoviy va ekspluatatsion xususiyatlari, ularning yuqori harorat, agressiv muhit hamda vibratsion yuklanishlarga chidamliligi tahlil qilingan. Bazalt tolalarini olish texnologiyasi, ularning kompozitsion materiallarda armaturalovchi element sifatida qo'llanilishi va uglerod tolalari bilan gibrid materiallar yaratish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, UUA fyuzelyaji va planer elementlarini tayyorlashda bazalt matosi, shisha tolasi hamda epoksid smoladan foydalanishning asosiy texnologik bosqichlari bayon etilgan. Bazalt tolali kompozitsion materiallardan foydalanish konstruksiya tannarxini kamaytirish, mustahkamlik va ekspluatatsion xususiyatlarni yaxshilash hamda ishlab chiqarish jarayonini soddalashtirish imkonini berishi ko'rsatilgan.

References

1. S. P. Osnos. Bazalt tolalari asosidagi materiallarni qo'llash. Kompozitniy mir, №4, 2015.

2. Osnos M. S., Osnos S. P. Uzluksiz bazalt tolalari: asosiy afzalliklari, xususiyatlari va qo'llanish sohalari. Kompozitniy mir, 2010.

3. Akimenko A. A. Kompozitsion materiallardan aviatsiya konstruksiyalarini loyihalashning muhandislik metodikasi. M., 1997.

4. Pavlov M.S., A.K. Karavatskiy, K.V. Kostyushin, K.K. Ismailov, N.O. Kostyushina, S.A. Orlov. Uchuvchisiz uchish apparati korpusini optimal loyihalash.

5. Nuriddin Abdujabarov, Jonibek Takhirov, Rakhimjon Shokirov. Uchuvchisiz uchish apparati planerini kompozitsion material bilan ta'mirlash. Vol. 4 (2022): European Multidisciplinary Journal of Modern Science. ISSN Online: 2750-6274. 886-890-betlar.

6. Rakhimjon Shokirov, Nuriddin Abdujabarov, Jonibek Takhirov va boshq. Uchuvchisiz uchish apparatining tashqi ko'rinishini avtomatlashtirilgan loyihalash. AIP Conference Proceedings 2432, 030088 (2022); https://doi.org/10.1063/5.0090313

7. Abdujabarov Nuriddin, Jonibek Takhirov, Rakhimjon Shokirov. Uchuvchisiz uchish apparatlarida parvozni boshqarish tizimlaridan foydalanish. Universum: texnika fanlari, 4(97)-son, 2022-yil aprel. Moskva. 37-39-betlar. DOI - 10.32743/UniTech.2022.97.4.13336.

Published

2026-09-30

How to Cite

M.Sh. Murtozayeva, N.A. Abdujabarov, & Sh.N. Ahmedov. (2026). BAZALT TOLASI ASOSIDAGI KOMPOZITSION MATERIALLARDAN UCHUVCHISIZ UCHISH APPARATLARI PLANER DETALLARINI TAYYORLASH TEXNOLOGIYASINI TAKOMILLASHTIRISH. TADQIQOTLAR, 95(1), 236-240. https://alpharesearchs.com/index.php/tad/article/view/4852