BOLALAR REANIMATSIYASIDA OG‘IR SEPSIS VA SEPTIK SHOKNI DAVOLASHDA XALQARO PROTOKOLLAR TALABLARINI MOSLASHTIRISH VA ULARNING SAMARADORLIGI
Keywords:
Kalit so‘zlar: Bolalar sepsisi, septik shok, intensiv terapiya, pediatrik reanimatsiya, gemodinamik monitoring, infuzion terapiya, vazopressorlar, antimikrob terapiya, organ disfunksiyasi, Surviving Sepsis Campaign.Abstract
Annotatsiya. Maqolada bolalar reanimatsiyasida og‘ir sepsis va septik shokni davolashda xalqaro klinik protokollarni mahalliy amaliyotga moslashtirish masalalari tahlil qilingan. Zamonaviy yondashuvlar asosida sepsisni erta aniqlash, gemodinamik holatni baholash, infuzion terapiyani individual tanlash, vazopressor qo‘llash, samarali antimikrob terapiyani o‘z vaqtida boshlash hamda infeksiya manbasini nazorat qilishning asosiy tamoyillari yoritilgan. Pediatrik bemorlarda suyuqlik yuklamasi xavfi, to‘qima perfuziyasini monitoring qilish va organ disfunksiyasini erta korreksiya qilishga alohida e’tibor qaratilgan. Xalqaro tavsiyalarni mahalliy reanimatsion amaliyotga integratsiya qilishning klinik samaradorligini baholash mezonlari, jumladan, shokning reversiyasi, vazopressor terapiyasi davomiyligi, organ disfunksiyasi va letallik ko‘rsatkichlari ko‘rib chiqilgan. Individualizatsiyalangan, bosqichma-bosqich intensiv terapiya strategiyasi pediatrik septik shokda davolash natijalarini yaxshilashning muhim omili sifatida asoslangan.
References
1. Abdullayev M.M. Anesteziologiya va reanimatologiya. Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2018. 320 b.
2. Aminov A.A. Pediatriya. Toshkent: Tafakkur bo‘stoni, 2019. 480 b.
3. Bobomuratov T.A., Aminov A.A. Bolalar kasalliklari propedevtikasi. Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2018. 400 b.
4. Ismoilov S.I. Bolalar kasalliklari. Toshkent: Yangi asr avlodi, 2020. 512 b.
5. Karimov X.Ya., Axmedov A.G. Klinik farmakologiya. Toshkent: O‘zbekiston, 2019. 360 b.
6. Mavlyanov F.Sh. Bolalar jarrohligi va reanimatsiyasi. Toshkent: Fan va texnologiya, 2019. 280 b.
7. Salimov A.S. Intensiv terapiya va reanimatologiya. Toshkent: Fan va texnologiya, 2018. 368 b.
8. Tursunov X.X. Anesteziologiya va intensiv terapiya asoslari. Toshkent: Tafakkur, 2020. 344 b.
9. Романенко Н.А., Костюченко А.Л. Интенсивная терапия и реанимация в педиатрии. Москва: ГЭОТАР-Медиа, 2019. 384 с.
10. Weiss S.L., Peters M.J., Oczkowski S.J.W., et al. Surviving Sepsis Campaign International Guidelines for the Management of Sepsis and Septic Shock in Children 2026. Intensive Care Medicine. 2026;52:937–983. doi:10.1007/s00134-026-08360-2.
11. Weiss S.L., Peters M.J., Alhazzani W., et al. Surviving Sepsis Campaign International Guidelines for the Management of Septic Shock and Sepsis-Associated Organ Dysfunction in Children. Pediatric Critical Care Medicine. 2020;21(2)–e106.
12. Sanchez-Pinto L.N., Bennett T.D., DeWitt P.E., et al. Development and Validation of the Phoenix Criteria for Pediatric Sepsis and Septic Shock. JAMA. 2024;331(8):675–686.
