QONUNCHILIGINI RIVOJLANTIRISH ISTIQBOLLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: migratsiya huquqi, ius migrandi, ma’muriy tartib-taomil, chet el fuqarosi, fuqaroligi bo‘lmagan shaxs, ro‘yxatdan o‘tkazish, chiqarib yuborish, proporsionallik, non-refoulement, odam savdosi, raqamli migratsiya, sud nazorati.Abstract
Annotatsiya. Maqolada O‘zbekiston migratsiya qonunchiligining mustaqillik
davridagi evolyutsiyasi suveren-statutsiyaviy modeldan huquqlarni
konstitutsiyalashtirish va raqamli ma’muriy boshqaruv modeliga o‘tish jarayoni
sifatida tadqiq etiladi. Konstitutsiyaning to‘g‘ridan to‘g‘ri amal qilishi, chet el
fuqarolari maqomi, yashash va turgan joy bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tkazish, tashqi mehnat
migratsiyasi, nomaqbul shaxslar ro‘yxati, chiqarib yuborish, odam savdosini
kvalifikatsiya qilish hamda boshpana institutiga oid normalar tizimli-dogmatik usulda
tahlil etilgan. Konstitutsiyaviy sudning tarixiy qarorlari va Oliy sud Plenumining
konstitutsiyaviy proporsionallik, ma’muriy qaror ustidan shikoyat hamda odam
savdosi haqidagi huquqiy pozitsiyalari migratsiya nizolariga ekstrapolyatsiya qilinadi.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. – Toshkent, 2023.
2. Ravenstein E. G. The Laws of Migration // Journal of the Statistical Society
of London. – 1885. – Vol. 48, No. 2. – P. 167–235.
3. Lee E. S. A Theory of Migration // Demography. – 1966. – Vol. 3, No. 1. – P.
47–57.
4. de Haas H., Castles S., Miller M. J. The Age of Migration: International
Population Movements in the Modern World. – 6th ed. – London: Red Globe Press,
2020.
5. Rasulov J. Xalqaro migratsiya. – Toshkent: Toshkent davlat yuridik
universiteti, 2025. – 132 b.
6. International Covenant on Civil and Political Rights. – United Nations, 1966.
7. Convention against Torture and Other Cruel, Inhuman or Degrading
Treatment or Punishment. – United Nations, 1984.
8. O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining 2023-yil 23-iyundagi 16-son
“Odil sudlovni amalga oshirishda O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi
normalarini to‘g‘ridan to‘g‘ri qo‘llashning ayrim masalalari to‘g‘risida”gi qarori.
9. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 13-martdagi O‘RQ–610-son
“O‘zbekiston Respublikasining fuqaroligi to‘g‘risida”gi Qonuni.
10. O‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 4-iyundagi O‘RQ–692-son
“O‘zbekiston Respublikasida chet el fuqarolarining va fuqaroligi bo‘lmagan
shaxslarning huquqiy holati to‘g‘risida”gi Qonuni.
11. O‘zbekiston Respublikasining O‘RQ–1074-son “Yashash va turgan joy
bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tkazish to‘g‘risida”gi Qonuni.
12. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 17-oktabrdagi PF–162-
son “Migratsiya jarayonlarini boshqarish tizimini isloh qilish bo‘yicha birinchi
navbatdagi chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Farmoni.
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 19-yanvardagi PQ–14-
son “Ichki ishlar organlarining migratsiya va personallashtirish sohasidagi faoliyatini
raqamlashtirish orqali sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarish chora-tadbirlari
to‘g‘risida”gi qarori.
14. O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 2-iyuldagi O‘RQ–547-son “Shaxsga
doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi Qonuni.
15. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 17-avgustdagi O‘RQ–633-son
“Odam savdosiga qarshi kurashish to‘g‘risida”gi Qonuni (yangi tahrir).
