OʻZBEK TILI TAʼLIMIDA FUNKSIONAL SAVODXONLIKNI RIVOJLANTIRISHNING METODIK ASOSLARI
Keywords:
Kalit soʻzlar: Funksional savodxonlik, ona tili taʼlimi, metodik asoslar, matn tahlili, tanqidiy fikrlash, xalqaro baholash dasturlari, PISA, kompetensiya, amaliy koʻnikma.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada umumiy oʻrta taʼlim maktablarida oʻzbek tili
taʼlimini tashkil etish jarayonida oʻquvchilarning funksional savodxonligini
rivojlantirishning nazariy-metodik asoslari yoritilgan. Zamonaviy taʼlim
paradigmalariga muvofiq, ona tili taʼlimi shunchaki lingvistik qoidalarni yodlatish
emas, balki olingan bilim va koʻnikmalarni hayotiy vaziyatlarda amaliy qoʻllay olish
qobiliyatini shakllantirishga yoʻnaltirilishi lozimligi asoslab berilgan. Shuningdek,
xalqaro baholash dasturlari (PISA, PIRLS) talablaridan kelib chiqqan holda oʻzbek tili
darslarida matn ustida ishlash, tanqidiy fikrlash, axborotni tahlil qilish va mantiqiy
xulosalarga kelish metodikasini takomillashtirish yuzasidan amaliy tavsiyalar berilgan.
References
Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxati
1. Mahmudov N. Ona tili taʼlimi mazmunini optimallashtirish masalalari. —
Toshkent: Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi "Fan" nashriyoti, 2020.
2. G‘ulomov M.M., Neʼmatov H. Ona tili oʻqitish metodikasi. — Toshkent:
Oʻqituvchi, 2018.
3. Mengliyev B. va boshqalar. Oʻzbek tili (Oliy taʼlim muassasalari uchun
darslik). — Toshkent: Akademnashr, 2021.
4. Yoʻldoshev Q. Adabiy oʻqish va matn tahlili asoslari. — Toshkent: Yangi
asr avlodi, 2019.
5. Muhamedova Sh. Ona tili taʼlimida kompetensiyaviy yondashuv: nazariya
va amaliyot. — Toshkent: Tafakkur, 2022.
6. Leontyev A.A. Psixolingvistik birliklar va nutqiy faoliyat generatsiyasi.
— Moskva: Pedagogika, 2015.
7. Xalqaro baholash dasturlari (PISA va PIRLS) boʻyicha metodik
qoʻllanmalar va tahliliy materiallar. — Toshkent: Taʼlim inspeksiyasi, 2023.