SURUNKALI OBSTRUKTIV O‘PKA KASALLIGI BILAN KASALLANGAN BEMORLARDA KASALLIK ZO‘RAYISH DAVRINING KLINIK KECHISHI VA NAFAS YETISHMOVCHILIGI DARAJASI O‘RTASIDAGI BOG‘LIQLIK
Keywords:
Kalit so‘zlar: Surunkali obstruktiv o‘pka kasalligi, zo‘rayish davri, klinik kechish, nafas yetishmovchiligi, bronxial obstruksiya, tashqi nafas faoliyati, arterial qonning gaz tarkibi, gipoksemiya, giperkapniya, gaz almashinuvi.Abstract
Annotatsiya. Surunkali obstruktiv o‘pka kasalligi surunkali nafas tizimi
kasalliklari orasida keng tarqalgan bo‘lib, kasallikning zo‘rayish davri bronxial
obstruksiyaning kuchayishi, gaz almashinuvining buzilishi hamda nafas
yetishmovchiligining rivojlanishi bilan tavsiflanadi. Tadqiqotning maqsadi surunkali
obstruktiv o‘pka kasalligi zo‘rayish davrining klinik kechishi bilan nafas
yetishmovchiligi darajasi o‘rtasidagi bog‘liqlikni aniqlashdan iborat. Tadqiqotda
bemorlarning shikoyatlari, anamnez ma’lumotlari, obyektiv tekshiruv natijalari, tashqi
nafas faoliyati ko‘rsatkichlari, arterial qonning gaz tarkibi, umumiy qon tahlili hamda
ko‘krak qafasi rentgenologik tekshiruvi o‘rganildi. Tadqiqotning ilmiy yangiligi
surunkali obstruktiv o‘pka kasalligi zo‘rayish davrida nafas yetishmovchiligi
darajasining klinik belgilar, tashqi nafas faoliyati va arterial qonning gaz tarkibi
ko‘rsatkichlari bilan o‘zaro bog‘liqligi aniqlanib, ushbu ko‘rsatkichlarning kasallik
og‘irligini baholashdagi diagnostik ahamiyati asoslanganligi bilan tavsiflanadi.
Tadqiqot natijalari nafas yetishmovchiligini erta aniqlash, kasallik og‘irligini baholash
hamda davolash samaradorligini oshirishda muhim ilmiy-amaliy ahamiyat kasb etadi.
References
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Qosimov A.A., Rahimov B.R. Ichki kasalliklar: pulmonologiya asoslari. –
Toshkent: Abu Ali ibn Sino nomidagi tibbiyot nashriyoti, 2021. – 230–245-betlar.
2. Yo‘ldoshev J.Y., Karimov M.I. Ichki kasalliklar propedevtikasi. – Toshkent:
Tibbiyot nashriyoti, 2020. – 285–300-betlar.
3. Tursunov S.S., Ismoilov A.A. Nafas tizimi kasalliklari diagnostikasi va davolash
tamoyillari. – Toshkent: Ilm Ziyo, 2022. – 150–170-betlar.
4. Abdullayev N.N., Ergashev B.B. Klinik pulmonologiya. – Toshkent: Tibbiyot
nashriyoti, 2019. – 190–215-betlar.
5. Mamatqulov R.R., Hamroyev O.O. Surunkali obstruktiv o‘pka kasalligi: zamonaviy
tashxis va davolash usullari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2021. – 45–80-betlar.
6. Iskandarov I.I., Rasulov D.A. Nafas yetishmovchiligi: klinik kechishi va davolash
yondashuvlari. – Toshkent: Tibbiyot nashriyoti, 2020. – 65–95-betlar.
7. To‘xtayev A.A., Saidov X.X. Terapiyada nafas tizimi kasalliklari. – Toshkent:
Yangi asr avlodi, 2019. – 120–145-betlar.
8. Raxmonov M.M., Usmonov F.F. Pulmonologiyada instrumental va laborator
tekshiruv usullari. – Toshkent: Ilm Ziyo, 2022. – 100–130-betlar.
9. Karimova D.S., Norqulov B.B. Surunkali bronx-o‘pka kasalliklarining klinik
xususiyatlari. – Toshkent: Tibbiyot nashriyoti, 2018. – 85–110-betlar.
10. Авдеев С.Н. Хроническая обструктивная болезнь лёгких. – Москва: ГЭОТАР-
Медиа, 2020. – 45–90 с.
11. Чучалин А.Г. Пульмонология: национальное руководство. – Москва:
ГЭОТАР-Медиа, 2021. – 320–370 с.
12. Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease. Global Strategy for the
Diagnosis, Management and Prevention of Chronic Obstructive Pulmonary
Disease. – 2025 Report. – 25–65 p.