MUSTAQILLIKKA ERISHISH ARAFASIDA O‘ZBEKISTONDAGI IJTIMOIY-SIYOSIY JARAYONLAR

Authors

  • Ergashov Ahror Abdug’affor o’g’li Author
  • Jabborov Timur Uktamjonovich Author
  • Abulqosimova Dildora Asrorovna Author

Keywords:

This study comprehensively analyzes the socio-political processes in Uzbekistan on the eve of independence (approximately 1985–1991). Amid the general crisis of the Soviet Union, the policies of “perestroika” (restructuring) and “glasnost” (openness) under Mikhail Gorbachev’s leadership triggered profound changes in the republic. The article examines the following main issues: the decline of the centralized planning system and the ecological-economic consequences of the cotton monoculture policy; rising unemployment and growing social discontent against the background of rapid population growth; the awakening of national self-consciousness and the emergence of national-democratic movements such as “Birlik” and “Erk”; the 1989 ethnic conflicts in the Fergana Valley and their political repercussions; the rise of Islam Karimov’s personality within the local political elite and the processes that led to the Declaration of Sovereignty (1990).

Abstract

Ushbu tadqiqot O‘zbekistonning mustaqillikka erishish 
arafasidagi (taxminan 1985–1991 yillar) ijtimoiy-siyosiy jarayonlarni kompleks tahlil 
qiladi. Sovet Ittifoqining umumiy inqirozi sharoitida, Mixail Gorbachyov 
rahbarligidagi “qayta qurish” (perestroyka) va “oshkoralik” (glasnost) siyosatlari 
respublikada chuqur o‘zgarishlarni keltirib chiqardi. Maqolada quyidagi asosiy 
masalalar ko‘rib chiqiladi: markaziy rejalashtirish tizimining tanazzuli va paxtachilik 
siyosatining ekologik-iqtisodiy oqibatlari; aholining tez o‘sishi fonida ishsizlik va 
ijtimoiy norozilikning kuchayishi; milliy o‘zlikni anglashning uyg‘onishi va “Birlik”,

References

Norboyeva X.S., Xurramova M. — “Mustaqillikka erishish arafasida

O‘zbekistondagi ijtimoiy-siyosiy jarayonlar” (maqola, Tadqiqotlar.uz jurnali,

2024). So‘nggi yillarda arxiv materiallari asosida qayta tahlil qilingan ish.

Boshqa mualliflar va kollektiv ishlar: “O‘zbekistonning eng yangi tarixi”

fanidan o‘quv qo‘llanmalar (TIIAME, TMA, SamDU, BuxDU va boshqa

universitetlar materiallari, 2020–2025). Ularda mavzu XX asr 80-yillari oxiri –

1991 yil voqealari (Farg‘ona mojarolari, “Birlik” va “Erk” harakatlari, Islom

Karimovning yuksalishi) doirasida yoritiladi.

Published

2026-05-21

How to Cite

MUSTAQILLIKKA ERISHISH ARAFASIDA O‘ZBEKISTONDAGI IJTIMOIY-SIYOSIY JARAYONLAR. (2026). ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 94(1), 130-139. https://alpharesearchs.com/index.php/obr/article/view/830