DEVIANT XULQ-ATVOR NAMOYON BO‘LGAN O‘SMIRLARDA O‘ZINI O‘ZI BAHOLASH XUSUSIYATLARI
Keywords:
o‘smirlik, deviant xulq-atvor, o‘zini o‘zi baholash, o‘ziga munosabat, o‘zini anglash, o‘zini boshqarish, ijtimoiy taqqoslash, tengdoshlar ta’siri, psixoprofilaktika.Abstract
Maqolada deviant xulq-atvor namoyon bo‘lgan o‘smirlarda o‘zini
o‘zi baholashning psixologik xususiyatlari nazariy-tahliliy yondashuv asosida ko‘rib
chiqiladi. O‘zini o‘zi baholashning darajasi, adekvatligi, barqarorligi va turli hayotiy
sohalar bo‘yicha farqlanishi, shuningdek, uning oilaviy munosabatlar, tengdoshlar
bilan o‘zaro ta’sir, maktab tajribasi, hissiy boshqaruv va xulq-atvorni tartibga solish
bilan aloqasi tahlil qilinadi. O‘zini past baholash deviant xulqning yagona yoki
muqarrar sababi emasligi, ayrim holatlarda esa yuqori, beqaror yoki himoyaviy tarzda
namoyon bo‘ladigan o‘zini baholash ham muammoli xatti-harakatlar bilan birga
uchrashi mumkinligi ta’kidlanadi. Maqola nazariy xarakterga ega; unda empirik
tanlanma yoki statistik natijalar mavjudligi da’vo qilinmaydi. Profilaktika va
psixologik yordam bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqiladi.
References
1. Coopersmith, S. (1967). The Antecedents of Self-Esteem. San Francisco: W.
H. Freeman.
2. Harter, S. (2012). The Construction of the Self: Developmental and
Sociocultural Foundations (2nd ed.). New York: Guilford Press.
3. Moffitt, T. E. (1993). Adolescence-limited and life-course-persistent
antisocial behavior: A developmental taxonomy. Psychological Review, 100(4),
674–701. https://doi.org/10.1037/0033-295X.100.4.674
4. Rosenberg, M. (1965). Society and the Adolescent Self-Image. Princeton,
NJ: Princeton University Press.
