ZPR BO‘LGAN BOLALARDA PSIXIK RIVOJLANISH XUSUSIYATLARI, DIAGNOSTIKASI VA KORREKSION RIVOJLANTIRUVCHI YORDAM

Authors

  • Fayzliddinova Laziza Bexzodqizi Author

Keywords:

ZPR, psixik rivojlanishning kechikishi, kognitiv rivojlanish, diqqat, xotira, tafakkur, nutq, emotsional-irodaviy soha, diagnostika, differensial diagnostika, korreksiya, maxsus pedagogika, rivojlantiruvchi ta’lim.

Abstract

Mazkur ilmiy maqolada ZPR — psixik rivojlanishning kechikishi bilan bog‘liq 
holatlarning psixologik-pedagogik va klinik xususiyatlari yoritiladi. Psixik 
rivojlanishning kechikishi bolaning kognitiv faoliyati, diqqat, xotira, tafakkur, nutq, 
emotsional-irodaviy soha va o‘quv faoliyatining shakllanishida yoshga mos sur’atdan 
ortda qolish bilan namoyon bo‘lishi mumkin. Maqolada ZPR tushunchasining 
mazmuni, uning etiologik omillari, klinik va psixologik belgilari, differensial 
diagnostikasi hamda korreksion-rivojlantiruvchi yordamning asosiy tamoyillari tahlil 
qilinadi. Zamonaviy ilmiy yondashuvda rivojlanishdagi qiyinchilikni faqat bitta belgi 
asosida baholash mumkin emasligi, bolaning rivojlanish tarixi, kognitiv faoliyati, 
nutqi, adaptiv ko‘nikmalari, eshitish va ko‘rish holati hamda zarur hollarda tibbiy 
tekshiruvlar kompleks tarzda hisobga olinishi ta’kidlanadi. Korreksion yordam 
bolaning individual rivojlanish profiliga asoslanishi va pedagogik, logopedik, 
psixologik hamda tibbiy yondashuvlarning o‘zaro hamkorligida tashkil etilishi zarur.

References

World Health Organization. Clinical Descriptions and Diagnostic Requirements

for ICD-11 Mental, Behavioural and Neurodevelopmental Disorders. Geneva: WHO.

World Health Organization. ICD-11: International Classification of Diseases.

World Health Organization. Developmental difficulties in early childhood:

prevention, early identification, assessment and intervention in low- and middle

income countries.

World Health Organization. Nurturing care for children with developmental

delays and disabilities: thematic brief.

World Health Organization. Global report on developmental disabilities and

developmental difficulties.

World Health Organization. Mental disorders: neurodevelopmental disorders.

Published

2026-10-19

How to Cite

ZPR BO‘LGAN BOLALARDA PSIXIK RIVOJLANISH XUSUSIYATLARI, DIAGNOSTIKASI VA KORREKSION RIVOJLANTIRUVCHI YORDAM. (2026). ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 103(1), 424-436. https://alpharesearchs.com/index.php/obr/article/view/5406