GIYOHVANDLIK — INSON SALOMATLIGI, OILA BARQARORLIGI VA JAMIYAT TARAQQIYOTIGA TAHDID
Keywords:
giyohvandlik, psixoaktiv moddalar, qaramlik, profilaktika, yoshlar, oila, reabilitatsiya, narkojinoyat, milliy strategiya, taraqqiyot.Abstract
Maqolada giyohvandlik va psixoaktiv moddalarga qaramlikning inson
salomatligi, oila barqarorligi hamda jamiyat taraqqiyotiga ta’siri tahlil qilindi.
Tadqiqotning maqsadi — muammoning tarixiy ildizlari, tibbiy-psixologik
mexanizmlari, ijtimoiy-iqtisodiy oqibatlari va O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan
qarshi choralarni yagona tizimda baholashdir. Hujjatlar tahlili, qiyosiy yondashuv,
sabab-oqibat tahlili va tizimli umumlashtirish usullaridan foydalanildi. Natijalar
qaramlikning faqat shaxsiy tanlov yoki huquqbuzarlik sifatida talqin qilinishi yetarli
emasligini ko‘rsatdi: biologik moyillik, ruhiy holat, oilaviy muhit, tengdoshlar bosimi,
raqamli savdo kanallari va ijtimoiy omillar bir-biri bilan uzviy bog‘langan.
O‘zbekiston Respublikasining 2024–2028-yillarga mo‘ljallangan milliy strategiyasida
profilaktika, narkologik yordam, reabilitatsiya va noqonuniy aylanmaga qarshi raqamli
choralar birlashtirilgani kompleks yondashuv sifatida baholandi. Maqolada
qo‘rqitishga asoslangan bir martalik targ‘ibot o‘rniga yoshga mos ta’lim, oilaviy
muloqot, erta aniqlash, maxfiy murojaat tizimi va dalillarga asoslangan reabilitatsiyani
kuchaytirish taklif etiladi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 6-maydagi PF–73-son
Farmoni. “O‘zbekiston Respublikasida giyohvandlik vositalari va psixotrop
moddalarning noqonuniy aylanmasiga chek qo‘yish orqali ularning aholi
salomatligi va mamlakatimiz genofondiga salbiy ta’sirini bartaraf etish
strategik chora-tadbirlari to‘g‘risida”. Lex.uz.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Narkotiklar
va o‘qotar qurollarni nazorat qilish agentligi. Narkotiklarning noqonuniy
muomalasiga qarshi kurashish bo‘yicha rasmiy materiallar. https://dfca.uz/