MILLIY XAVFSIZLIKNI TA’MINLASHDA IJTIMOIY TARMOQLARDAN RAQAMLI DIPLOMATIYA VOSITASI SIFATIDA FOYDALANISH
Keywords:
milliy xavfsizlik, raqamli diplomatiya, ijtimoiy tarmoqlar, axborot xavfsizligi, kiberxavfsizlik, strategik kommunikatsiya, dezinformatsiya, axborot manipulyatsiyasi, xalqaro munosabatlar, davlat imiji, media savodxonlik.Abstract
Mazkur maqolada zamonaviy xalqaro munosabatlar tizimida ijtimoiy
tarmoqlardan raqamli diplomatiya vositasi sifatida foydalanishning nazariy va amaliy
jihatlari tahlil qilinadi.Raqamlashtirish jarayonlarining jadallashuvi davlatlarning
tashqi siyosiy faoliyati, diplomatik kommunikatsiyasi va milliy xavfsizlikni ta’minlash
mexanizmlariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. An’anaviy diplomatik aloqa shakllari
bilan bir qatorda Facebook,Instagram, X, YouTube, Telegram va boshqa raqamli
platformalar davlatlar,diplomatik vakolatxonalar va xalqaro tashkilotlarning
jamoatchilik bilan bevosita muloqot qilish imkoniyatlarini kengaytirmoqda.Maqolada
raqamli diplomatiyaning mohiyati, uning asosiy funksiyalari, ijtimoiy tarmoqlarning
diplomatik kommunikatsiyadagi o‘rni,milliy xavfsizlikni ta’minlashdagi imkoniyatlari
hamda
raqamli
makonda
yuzaga
kelayotgan
tahdidlar
yoritilgan.Xususan,dezinformatsiya, axborot manipulyatsiyasi, kiberhujumlar, soxta
akkauntlar, bot tarmoqlari, deepfake texnologiyalari va xorijiy axborot ta’siri kabi
xavflarning milliy xavfsizlikka ta’siri tahlil qilinadi.Shuningdek, xalqaro tajriba,
xususan NATO va Yevropa Ittifoqining strategik kommunikatsiya hamda raqamli
diplomatiya sohasidagi yondashuvlari o‘rganiladi. Tadqiqot yakunida O‘zbekistonda
ijtimoiy tarmoqlardan raqamli diplomatiya vositasi sifatida samarali foydalanish,
axborot xavfsizligini mustahkamlash, media savodxonlikni oshirish va milliy
manfaatlarni xalqaro axborot makonida ilgari surish bo‘yicha taklif va tavsiyalar
ishlab chiqiladi.
References
1. United Nations. Digital technologies and their impact on international
relations.
2. Nye J. S. The Future of Power. PublicAffairs, 2011.
3. Manor I. The Digitalization of Public Diplomacy. Palgrave Macmillan,
2019.
4. Bjola C., Holmes M. Digital Diplomacy: Theory and Practice. Routledge,
2015.
5. Castells M. The Rise of the Network Society. Wiley-Blackwell, 2010.
6. OECD. Disinformation and Democratic Resilience.
7. NATO. Cybersecurity and Emerging Security Challenges.
8. European Union. EU Code of Practice on Disinformation.
9. UNESCO. Journalism, Fake News & Disinformation.
10. O‘zbekiston Respublikasining “Axborotlashtirish to‘g‘risida”gi Qonuni.
11. O‘zbekiston Respublikasining “Kiberxavfsizlik to‘g‘risida”gi Qonuni.
12. O‘zbekiston Respublikasining “Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi
Qonuni.
13. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining raqamlashtirish va axborot
xavfsizligiga oid farmon va qarorlari.
14. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining rasmiy materiallari.
15. Global raqamli diplomatiya va axborot xavfsizligiga oid ilmiy tadqiqotlar.