ELEKTROLIZ JARAYONI VA UNING QONUNLARI: NAZARIY ASOSLAR VA AMALIY BOSHQARUV
Keywords:
elektroliz; Faraday qonunlari; katod; anod; elektrokimyoviy ekvivalent; galvanostegiya; elektrolitik rafinatsiya.Abstract
Maqsad: elektroliz jarayonining nazariy asoslarini, elektrod reaksiyalari ketma
ketligini hamda Faradayning miqdoriy qonunlarini tahlil qilish. Materiallar va
metodlar: tadqiqot Faradayning asl ilmiy ishlari (1833–1834), xalqaro elektrokimyo
darsligi (Bard va Faulkner) hamda o'zbek ilmiy-pedagogik nashrlari (Mamatova va
boshq., 2025) asosida narrativ tahlil shaklida olib borildi. Natijalar: katod va anoddagi
elektrod jarayonlari ionlarning standart elektrod potensiallariga bog'liqligi,
Faradayning ikkita qonuni esa ajralib chiqqan modda massasi bilan o'tgan elektr
zaryadi o'rtasidagi miqdoriy bog'liqlikni aniq belgilashi ko'rsatildi. Xulosa: elektroliz
zamonaviy metallurgiya, galvanotexnika va asosiy kimyoviy sintez sohalarida
almashtirib bo'lmaydigan texnologik jarayon hisoblanadi.
References
1. Faraday M. Experimental Researches in Electricity. — London: Royal
Institution, 1834.
2. Bard A.J., Faulkner L.R. Electrochemical Methods: Fundamentals and
Applications. — 2nd ed. — New York: John Wiley & Sons, 2001.
3. G'ofurov B., Karimov M. Umumiy va noorganik kimyo. — Toshkent:
O'qituvchi, 2018.
4. Mamatova G'.J., Sobirova Ch.A., Abdurahmonova N.O. Suyuqliklarda
elektr toki. Elektroliz, Faradey qonuni // Pedagogical Sciences and Teaching
Methods. — 2025. — Vol. 4, No. 44. — B. 349–352.