KIBERJINOYATCHILIK VA KIBERTERRORIZM: RAQAMLI MAKONDA SHAXSIY MAʼLUMOTLARNI HUQUQIY HIMOYA QILISH MEXANIZMLARI
Keywords:
Kiberjinoyatchilik, Kiberterrorizm, Shaxsiy ma’lumotlar yurisdiksiyasi, Huquqiy himoya mexanizmlari, Raqamli suverenitet, GDPR ekstraterritorialligi, Raqamli daxlsizlik, Kiber-kriminologiya, Budapesht konvensiyasi, Raqamli dalillar.Abstract
Ilmiy maqolada globallashuv, post-industrial jamiyat taraqqiyoti va yalpi
raqamlashtirish davrida kiberjinoyatchilik hamda kiberterrorizm fenomenlarining
shaxsiy ma’lumotlar daxlsizligiga solayotgan tizimli tahdidlari huquqiy va
kriminologik prizma orqali keng ko‘lamda tahlil qilingan. Virtual makonda shaxsiy
identifikatorlarni himoya qilish, milliy huquqiy suverenitet va xalqaro kiber
yurisdiksiyaning o‘zaro kolliziyalari (ziddiyatlari), shuningdek, huquqiy himoya
mexanizmlarining
funksional
samaradorligi
masalalari
tadqiq
etilgan.
Transchegaraviy kiber-tahdidlarning oldini olish sohasida milliy qonunchilik bazasini
modernizatsiya qilish, jinoiy-protsessual qonunchilikka raqamli dalillar institutini
to‘liq implementatsiya qilish va institutsional islohotlarni amalga oshirish bo‘yicha
xalqaro tajribaga tayangan holda ilmiy-amaliy taklif va tavsiyalar ilgari surilgan.
References
1.
Brenner, S. W. (2012). Cybercrime: Criminal Threats from Cyberspace. ABC
CLIO.
2.
European Union. (2016). General Data Protection Regulation (GDPR).
Regulation (EU) 2016/679.
3.
O‘zbekiston Respublikasining 2019-yil 2-iyuldagi "Shaxsiy ma’lumotlar
to‘g‘risida"gi O‘RQ-547-son Qonuni.
4.
O‘zbekiston Respublikasining 2022-yil 15-apreldagi "Kiberxavfsizlik
to‘g‘risida"gi O‘RQ-764-son Qonuni.
5.
Rustambayev, M. X. (2021). Kiberjinoyatlar va ularga qarshi kurashish
muammolari. Toshkent davlat yuridik universiteti darsligi.
6.
Clough, J. (2015). Principles of Cybercrime. Cambridge University Press.
7.
O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi (Amaldagi tahriri).