MAKTAB OʻQUVCHILARIDA STRESS VA XAVOTIRNI KAMAYTIRISHNING TIZIMLI OMILLARI: OʻZBEKISTON TAʻLIM TIZIMIDAGI MUAMMO VA YECHIMLAR
Keywords:
Oʻzbekiston umumtaʼlim maktablarida oʻquvchilar ruhiy holatini oʻrganish jarayonida oʻziga xos ijtimoiy-madaniy va institutsional muammolar koʻzga tashlanadi. Bularni uchta asosiy guruhga ajratish mumkin:Abstract
Zamonaviy dunyoda taʼlim tizimlarining jadallashishi va axborot
oqimining keskin ortishi maktab oʻquvchilarining intellektual salohiyati bilan bir
qatorda ularning ruhiy salomatligiga ham yuqori talablar qoʻymoqda. Oʻzbekistonda
soʻnggi yillarda taʼlim sifatini oshirish, xalqaro baholash dasturlari (PISA, PIRLS)
talablarini integratsiya qilish va maktab bitiruvchilarini oliy taʼlimga qamrab olish
koʻrsatkichlarini oshirish borasida keng koʻlamli islohotlar amalga oshirilmoqda.
Biroq, akademik natijalarga boʻlgan eʼtiborning kuchayishi oʻquvchilar orasida
maktab xavotirligi (school anxiety) va distress holatlarining ortishiga ham sabab
boʻlmoqda.
References
1.
Mirziyoyev, Sh.M. (2020). Yangi Oʻzbekiston strategiyasi.
Toshkent: "Oʻzbekiston" nashriyoti. (Maktab taʼlimi islohotlari va inson
kapitalini rivojlantirish konsepsiyasi qismi).
2.
Karimova, V.M. (2018). Ijtimoiy psixologiya. Toshkent: "Fan va
texnologiya". (Oʻzbek oilalarida ota-ona va bola munosabatlarining psixologik
xususiyatlari tahlili).
3.
Goleman, D. (1995). Emotional Intelligence: Why It Can Matter
More Than IQ. New York: Bantam Books. (Emotsional intellekt va stress
menejmenti nazariy asoslari).