SHAXSLARDA QO‘RQUV VA FOBIYALARNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI HAMDA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI

Authors

  • Xaytmatova Xushro'za Xolmat qizi Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: qo‘rquv, fobiya, xavotir, shaxslik davri, o‘smirlik, psixolog, psixologik xavfsizlik, kognitiv-xulqiy yondashuv, yaqinlar bilan hamkorlik, profilaktika.

Abstract

Maqolada turli yoshdagi shaxslarda uchraydigan qo‘rquv va fobiyalarning psixologik mohiyati, ularning yuzaga kelishiga ta’sir etuvchi individual, oilaviy va ijtimoiy omillar tahlil qilinadi. Tabiiy va vaziyatga mos qo‘rquv reaksiyalari bilan kundalik faoliyat, ta’lim, mehnat va ijtimoiy munosabatlarga sezilarli xalaqit beradigan fobik holatlar o‘rtasidagi farqlar yoritiladi. Shuningdek, psixologik baholash, xavfsiz muhit yaratish, yaqinlar bilan hamkorlik qilish hamda zarur holatlarda malakali mutaxassisga yo‘naltirish masalalari bayon etiladi. Maqola nazariy-tahliliy xarakterga ega bo‘lib, unda alohida empirik tadqiqot o‘tkazilgan yoki muayyan natijalar olingan deb da’vo qilinmaydi. Tavsiyalar shaxsning individual ehtiyojlarini hisobga olish, qo‘rquvni kamsitmaslik va majburlash o‘rniga bosqichma-bosqich psixologik yordam ko‘rsatish tamoyillariga asoslanadi.

References

1. World Health Organization. Anxiety disorders. WHO Fact Sheet. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/anxiety-disorders/

2. Davis, T. E., Ollendick, T. H., & Öst, L.-G. (2019). One-Session Treatment of Specific Phobias in Children: Recent Developments and a Systematic Review. Annual Review of Clinical Psychology, 15, 233–256. https://doi.org/10.1146/annurev-clinpsy-050718-095608

3. Creswell, C., Waite, P., & Cooper, P. J. (2014). Assessment and management of anxiety disorders in children and adolescents. Archives of Disease in Childhood, 99(7), 674–678. https://doi.org/10.1136/archdischild-2013-303768

4. Rapee, R. M., Schniering, C. A., & Hudson, J. L. (2009). Anxiety disorders during childhood and adolescence: origins and treatment. Annual Review of Clinical Psychology, 5, 311–341. https://doi.org/10.1146/annurev.clinpsy.032408.153628

5. King, N. J., Muris, P., & Ollendick, T. H. (2005). Childhood Fears and Phobias: Assessment and Treatment. Child and Adolescent Mental Health, 10(2), 50–56. https://doi.org/10.1111/j.1475-3588.2005.00118.x

6. Silverman, W. K., Pina, A. A., & Viswesvaran, C. (2008). Evidence-based psychosocial treatments for phobic and anxiety disorders in children and adolescents. Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, 37(1), 105–130. https://doi.org/10.1080/15374410701817907

Published

2026-10-28

How to Cite

Xaytmatova Xushro'za Xolmat qizi. (2026). SHAXSLARDA QO‘RQUV VA FOBIYALARNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI HAMDA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI. JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS, 111(1), 339-344. https://alpharesearchs.com/index.php/new/article/view/5729