ALEKSITIMIYA VA UNING PSIXOSOMATIK KASALLIKLAR RIVOJLANISHIDAGI ROLI
Keywords:
Kalit so‘zlar: aleksitimiya, psixosomatik kasalliklar, hissiy intellekt, hissiyotlarni aniqlash, hissiyotlarni tavsiflash, utilitar fikrlash, stressga qarshi kurashish, tana sezgilariAbstract
Annotatsiya. Ushbu maqolada Aleksitimiya shaxsning oʻz his-tuygʻularini anglash, tavsiflash va tana sezgilaridan farqlashdagi qiyinchiliklar, shuningdek, tasavvur va fantaziyaning pasayishi hamda hissiyotsiz, utilitar fikrlashga moyillik bilan tavsiflanadigan murakkab psixologik fenomen ekanligi haqida fikr yuritilgan. Shuningdek u psixosomatik kasalliklar rivojlanishidagi asosiy xavf omillaridan biri sifatida ekanligi haqida maliumot berigan.References
1. Abdullayeva, S. A. (2021). O‘smirlarda aleksitimiyaning psixologik xususiyatlari va uning korreksiyasi (Psixologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati). O‘zbekiston Milliy Universiteti, Toshkent.
2. Akboyeva, D. M., & Qodirov, U. D. (2020). Shaxsning hissiy sohasida aleksitimik namoyon bo‘lishlar va ularning psixodiagnostikasi. O‘zbekistonda Psixologiya Jurnali, 1(4), 45–51.
3. Karimova, G. A., & Xolmatova, N. A. (2022). Psixosomatik kasalliklarda aleksitimiyaning klinik-psixologik xususiyatlari. Biomeditsina va Amaliyot Jurnali, 7(2), 100–104.
4. Rasulov, A. I. (2021). Surunkali kasalliklarga chalingan bemorlarda affektiv buzilishlar va aleksitimiyaning o‘zaro aloqadorligi. Tibbiyotda Yangi Kun, 3(35), 88–92.
5. Tashmatov, SH. R., & Mirzayeva, S. R. (2021). Aleksitimiya fenomenining psixosomatik patogenezdagi o‘rni va korreksion imkoniyatlari. Pedagogika va Psixologiyada Innovatsiyalar, 4(2), 112–118
6. Taylor, G. J., Bagby, R. M., & Parker, J. D. A. (1997). Disorders of Affect Regulation: Alexithymia in Medical and Psychiatric Illness. Cambridge University Press.
7. Xolmatova, M. M. (2022). Aleksitimiya va uning shaxsning psixologik himoya mexanizmlari bilan bog‘liqligi. Psixologiya Jurnali, 3(2), 123–128.
8. Ziyayeva, N. O. (2023). Aleksitimiya va hissiy intellekt o‘rtasidagi korrelyatsion bog‘liqlikning psixologik tahlili. Fan va Jamiyat, 2(1), 54–59
9. Bagby, R. M., Parker, J. D. A., & Taylor, G. J. (1994). The twenty-item Toronto Alexithymia Scale—I. Item selection and cross-validation of the factor structure. Journal of Psychosomatic Research, 38(1), 23–32. https://doi.org/10.1016/0022-3999(94)90005-8.
10. Lumley, M. A., Neely, L. C., & Burger, A. J. (2007). The assessment of alexithymia in medical settings: Implications for psychosomatic research. Journal of Psychosomatic Research, 62(5), 511–518. https://doi.org/10.1016/j.jpsychores.2007.01.003
11. Scardapane, M., Di Blasi, M., Lo Coco, G., & Schimmenti, A. (2021). Alexithymia and its association with physical symptoms in the general population: A systematic review. Journal of Psychosomatic Research, 149, Article 110599. https://doi.org/10.1016/j.jpsychores.2021.110599
