KOʻRINMAS XAVF: MIKROPLASTIKLARNING INSON ORGANIZMIGA TAʼSIRI

Abstract

Mikroplastik zarrachalar teri toʻsigʻi, soch follikulasi va shilliq qavatlar orqali organizmga kirib, dermatologik belgilar bilan tizimli noqulayliklar oʻrtasidagi bogʻliqlikni murakkablashtiradi. Mazkur klinik ishning maqsadi mikroplastik ekspozitsiyasi boʻlgan bemorlarda teri va shilliq qavat oʻzgarishlarini holat-nazorat yondashuvida baholash edi. Tadqiqotga jami N=140 ishtirokchi kiritildi, ular 70 kishilik ikkita guruhga ajratildi; klinik koʻrik, standartlashtirilgan soʻrovnoma, dermatoskopik baholash va biostatistik taqqoslash qoʻllandi. Guruhlar orasidagi asosiy koʻrsatkichlar boʻyicha farqlar barqaror boʻlmadi va umumiy solishtirishda p=0,553 qayd etildi. Teri quruqligi, qichishish, mayda eritema va shilliq qavat noqulayligi boʻyicha klinik kuzatuvlar ekspozitsiya mavjud boʻlgan guruhda koʻproq uchrasa-da, bu ustunlik statistik jihatdan tasdiqlanmadi. Shunga qaramay, ikki guruhning bir xil hajmda tuzilishi va klinik baholashning bir necha bosqichda olib borilishi mikroplastiklar taʼsirining boshlangʻich dermatologik belgilarini aniqlashga yordam berdi. Xulosa qilib aytganda, mikroplastiklar inson organizmiga bevosita tashqi kirish yoʻllari orqali taʼsir qilishi mumkin, biroq ushbu materialda olingan natijalar klinik farqlarni aniq ajratish uchun uzoqroq kuzatuv va biomarkerlar bilan boyitilgan tekshiruv zarurligini koʻrsatdi.