AUTIZM SPEKTRI BUZILISHI BO‘LGAN BOLALARDA SOMATIK KASALLIKLARNING UCHRASH CHASTOTASI
Keywords:
autizm spektri buzilishi, ASB, bolalar, somatik kasalliklar, komorbid holatlar, me’da-ichak tizimi, ovqatlanish buzilishi, allergiya, semirish, uyqu buzilishi, epilepsiya, hayot sifati.Abstract
Autizm spektri buzilishi (ASB) bolalik davrida namoyon bo‘ladigan neyro-rivojlanish buzilishi bo‘lib, ijtimoiy kommunikatsiya va o‘zaro munosabatlarning buzilishi, cheklangan va takrorlanuvchi xatti-harakatlar hamda qiziqishlar bilan tavsiflanadi. So‘nggi yillarda olib borilgan tadqiqotlar ASB bo‘lgan bolalarda nafaqat nevropsixiatrik, balki turli somatik kasalliklar ham umumiy populyatsiyaga nisbatan ko‘proq uchrashini ko‘rsatmoqda. Ayniqsa, me’da-ichak tizimi kasalliklari, uyqu buzilishlari, ovqatlanish bilan bog‘liq muammolar, allergik kasalliklar, semirish, epilepsiya va boshqa surunkali holatlar ushbu guruhda muhim klinik ahamiyatga ega. Mazkur maqolada ASB bo‘lgan bolalarda somatik kasalliklarning uchrash chastotasi, ularning asosiy turlari, klinik xususiyatlari va autizm simptomlari bilan o‘zaro bog‘liqligi tahlil qilinadi. Somatik kasalliklarni o‘z vaqtida aniqlash ASB bo‘lgan bolalarning hayot sifatini yaxshilash, xulq-atvor muammolarini kamaytirish va individual reabilitatsiya dasturlarining samaradorligini oshirishda muhim omil hisoblanadi. Bolalarda somatik holatni baholashda pediatr, bolalar nevrologi, psixiatr, gastroenterolog, allergolog, dietolog va boshqa mutaxassislarning multidissiplinar hamkorligi maqsadga muvofiqdir.
References
