YURAK ISHEMIK KASALLIKLARINING KELIB CHIQISHINI OLDINI OLISHDA SPORTNING AHAMIYATI
Keywords:
yurak ishemik kasalligi, sport, jismoniy faollik, sog‘lom turmush tarzi, profilaktika, yurak-qon tomir tizimi, arterial gipertenziya, ateroskleroz, semizlik.Abstract
Mazkur maqolada yurak ishemik kasalliklarining kelib chiqish sabablari, xavf omillari hamda ularning oldini olishda sport va jismoniy faollikning tutgan o‘rni keng yoritilgan. Hozirgi kunda yurak-qon tomir kasalliklari dunyo bo‘yicha aholi o‘rtasida o‘lim va nogironlikning asosiy sabablaridan biri bo‘lib qolmoqda. Ayniqsa, kamharakat turmush tarzi, noto‘g‘ri ovqatlanish, ortiqcha tana vazni, zararli odatlar, ruhiy stress va ekologik omillar yurak ishemik kasalliklari rivojlanish xavfini sezilarli darajada oshirmoqda. Maqolada ushbu kasallikning rivojlanish mexanizmi, uning organizmga salbiy ta’siri hamda profilaktik choralar haqida ma’lumotlar keltirilgan.
Shuningdek, sport va muntazam jismoniy mashqlarning yurak mushagi faoliyatiga ijobiy ta’siri, qon aylanishini yaxshilashi, qon tomirlar elastikligini oshirishi, arterial bosimni me’yorlashtirishi hamda modda almashinuvini faollashtirishi ilmiy asosda tahlil qilingan. Maqolada jismoniy faollikning inson organizmidagi ortiqcha yog‘larni kamaytirish, qondagi zararli xolesterin miqdorini pasaytirish va yurak-qon tomir tizimining funksional holatini yaxshilashdagi ahamiyati yoritilgan. Bundan tashqari, sportning inson ruhiy holatiga ta’siri, stress va depressiyani kamaytirishdagi o‘rni ham ko‘rib chiqilgan.