OLIY TA’LIM VA SANOAT KORXONALARI HAMKORLIGINI BOSHQARISHNING ZAMONAVIY MODELLARI
Keywords:
oliy ta'lim, sanoat korxonalari, universitet–sanoat hamkorligi, integratsiya, boshqaruv modeli, dual ta'lim, innovatsion klaster, texnopark, texnologiyalar transferi, startap, ilmiy-tadqiqot, mehnat bozori, raqamli transformatsiya, innovatsion iqtisodiyot, raqobatbardosh kadrlar, tijoratlashtirish, hamkorlik samaradorligi.Abstract
Mazkur maqolada globallashuv, raqamli transformatsiya va innovatsion iqtisodiyot sharoitida oliy ta'lim muassasalari hamda sanoat korxonalari o‘rtasidagi hamkorlikni boshqarishning zamonaviy modellari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda universitet va ishlab chiqarish o‘rtasidagi o‘zaro manfaatli hamkorlikning mazmuni, uning iqtisodiy rivojlanish, ilm-fan taraqqiyoti hamda malakali kadrlar tayyorlash tizimidagi o‘rni yoritilgan. Hamkorlikning dual ta'lim, innovatsion klasterlar, texnoparklar, texnologiyalar transferi markazlari, ilmiy-tadqiqot laboratoriyalari, startap ekotizimi va korporativ ta'lim kabi zamonaviy modellari o‘rganilib, ularning afzalliklari va boshqaruv mexanizmlari tahlil etilgan. Maqolada rivojlangan davlatlar tajribasi asosida universitet–sanoat hamkorligini tashkil etishning samarali usullari ko‘rib chiqilib, ularni O‘zbekiston oliy ta'lim tizimida qo‘llash imkoniyatlari baholangan. Oliy ta'lim muassasalari va ishlab chiqarish korxonalari o‘rtasidagi hamkorlikning bugungi holati, mavjud muammolar hamda ularni bartaraf etish yo‘llari tahlil qilinib, mehnat bozori talablariga mos, raqobatbardosh mutaxassislarni tayyorlashning ustuvor yo‘nalishlari asoslab berilgan. Shuningdek, ta'lim jarayoniga ish beruvchilarni keng jalb qilish, amaliyot tizimini takomillashtirish, qo‘shma ilmiy loyihalarni amalga oshirish va ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirishning ahamiyati yoritilgan.
Tadqiqot natijasida oliy ta'lim va sanoat korxonalari o‘rtasidagi hamkorlikni boshqarishning kompleks modeli taklif etilib, uning asosiy tarkibiy elementlari, boshqaruv tamoyillari va samaradorlik ko‘rsatkichlari ishlab chiqilgan. Mazkur model ta'lim sifati va ishlab chiqarish ehtiyojlari o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni ta'minlash, bitiruvchilarning bandligini oshirish, innovatsion faoliyatni rivojlantirish hamda hududlarning barqaror ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga xizmat qilishi asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari oliy ta'lim muassasalari, sanoat korxonalari, davlat boshqaruvi organlari hamda mazkur yo‘nalishda ilmiy izlanish olib borayotgan tadqiqotchilar uchun amaliy ahamiyatga ega.
References
