MUSHAK TOLALARI FIZIOLOGIYASI. SKELET MUSHAKLARI FIZIOLOGIYASI
Keywords:
mushak tolalari, skelet mushaklari, aktin, miozin, qisqarish mexanizmi, motor birlik, nerv-mushak sinapsi, izotonik qisqarish, izometrik qisqarish, qo‘zg‘aluvchanlik, charchash, ATP, mushak fiziologiyasiAbstract
Ushbu mavzuda mushak tolalari fiziologiyasi va skelet mushaklarining funksional xususiyatlari keng yoritilgan. Mushak to‘qimasi organizmning harakatlanishi, ichki organlar faoliyati va tana holatini saqlashda asosiy rol o‘ynaydi. Mushak tolalari nerv impulslariga javoban qisqarish xususiyatiga ega bo‘lib, bu jarayon aktin va miozin oqsillarining o‘zaro ta’siri orqali amalga oshadi. Skelet mushaklari ixtiyoriy boshqariladigan mushaklar bo‘lib, ular suyaklarga birikkan holda harakat, yurish, nafas olish va boshqa murakkab motor faoliyatlarni ta’minlaydi. Skelet mushaklarida energiya almashinuvi, qisqarish mexanizmi, qo‘zg‘aluvchanlik va charchash xususiyatlari muhim fiziologik ahamiyatga ega. Shuningdek, mushaklarning qisqarish turlari (izotonik va izometrik), motor birliklar faoliyati va nerv-mushak sinapslari ham tahlil qilingan. Mushak fiziologiyasini o‘rganish sport tibbiyoti, reabilitatsiya va nevrologiya sohalarida katta ahamiyatga ega.