TUPROQ UNUMDORLIGINI OSHIRISHDA ORGANIK O‘G‘ITLARNING AHAMIYATI
Keywords:
tuproq unumdorligi, organik o‘g‘itlar, gumus, kompost, biogumus, sideratsiya, tuproq mikrobiologiyasi, barqaror dehqonchilik, ekologik muvozanat, resurs tejamkorlik.Abstract
Ushbu ilmiy maqolada qishloq xo‘jaligi ekinlaridan yuqori va sifatli hosil olishning bosh omili hisoblangan tuproq unumdorligini oshirish va uning ekologik holatini barqarorlashtirishda organik o‘g‘itlarning ahamiyati keng qamrovli tahlil qilingan. Tadqiqotda go‘ng, kompost, biomassa, ko‘k o‘g‘itlar (sideratlar) va zamonaviy biogumus kabi organik o‘g‘it turlarining tuproqning fizik, kimyoviy hamda biologik xususiyatlariga ko‘rsatadigan ijobiy ta’siri ilmiy jihatdan asoslab berilgan. Maqolada kimyoviy (mineral) o‘g‘itlardan uzoq muddatli va me’yorsiz foydalanish natijasida kelib chiqadigan salbiy oqibatlar yoritilib, ularga muqobil ravishda organik moddalarning tuproq gumus qatlamini tiklash, namlikni saqlash va foydali mikrobiologik jarayonlarni faollashtirish qonuniyatlari ochib berilgan. Shuningdek, O‘zbekiston sharoitida organik dehqonchilikni rivojlantirishning iqtisodiy samaradorligi va istiqbolli yo‘nalishlari bo‘yicha amaliy tavsiyalar ilgari surilgan.